لوله مویی چیست؟ جدول انواع و سایز لوله مویی یخچال
لوله مویی یا کاپیلاری تیوب (Capillary Tube) یکی از قطعات مهم در مدار تبرید یخچال، فریزر و بعضی سیستم های برودتی است. این لوله یک مسیر بسیار باریک و ثابت برای عبور مبرد ایجاد می کند و با ایجاد افت فشار و محدود کردن دبی مبرد، در فرآیند انبساط و تغذیه اواپراتور نقش دارد.
انتخاب لوله مویی فقط بر اساس قدرت کمپرسور انجام نمی شود. قطر داخلی و طول لوله، نوع مبرد، دمای اواپراتور، شرایط کندانسور، فشار ورودی، شرایط کاری و طراحی کلی مدار بر عملکرد آن تاثیر دارند. بنابراین جدول های این صفحه را باید داده های مرجع در نظر گرفت، نه یک فرمول قطعی برای انتخاب لوله مویی هر دستگاه.
اندازه لوله مویی باید با کل سیستم تبرید هماهنگ باشد. منابع فنی ASHRAE نیز انتخاب قطر و طول لوله مویی را وابسته به شرایط کاربرد و عملکرد واقعی سیستم می دانند. بنابراین استفاده از یک عدد جدول برای دستگاهی با طراحی متفاوت می تواند نتیجه مطلوبی نداشته باشد.
لوله مویی چیست؟
لوله مویی یک لوله با قطر داخلی بسیار کم است که در مدار تبرید به عنوان یک وسیله ثابت برای اندازه گیری و محدود کردن جریان مبرد استفاده می شود. برخلاف شیر انبساط، قطعه متحرک یا مکانیزم کنترلی ندارد و عملکرد آن تا حد زیادی به قطر داخلی، طول، نوع مبرد و شرایط فشار و دمای سیستم وابسته است.
در یک مدار معمولی، مسیر مبرد به صورت کلی از کمپرسور به کندانسور، سپس فیلتر درایر، لوله مویی و در نهایت اواپراتور ادامه پیدا می کند. لوله مویی بین بخش فشار بالاتر و بخش فشار پایین تر مدار قرار دارد و باعث ایجاد افت فشار در مسیر مبرد می شود.
کاپیلاری تیوب چیست؟
کاپیلاری تیوب همان Capillary Tube یا لوله مویی است. عبارت های «لوله کاپیلاری»، «لوله مویین»، «لوله موئی» و «کاپیلاری» نیز در بازار و بین تعمیرکاران برای اشاره به همین قطعه استفاده می شوند.
وظیفه لوله مویی چیست؟
مهم ترین وظیفه لوله مویی، ایجاد یک محدودیت مشخص در مسیر جریان مبرد و کمک به ایجاد افت فشار بین قسمت کندانسور و اواپراتور است. به زبان ساده، لوله مویی مقدار و شرایط عبور مبرد به سمت اواپراتور را تحت تاثیر قرار می دهد.
- ایجاد مقاومت در مسیر عبور مبرد
- ایجاد افت فشار بین سمت فشار بالا و فشار پایین
- کنترل غیرفعال جریان مبرد
- کمک به تغذیه مناسب اواپراتور
- هماهنگ شدن عملکرد مدار با ظرفیت طراحی سیستم
لوله مویی در یخچال چگونه کار می کند؟
مبرد پس از خروج از کمپرسور و عبور از کندانسور، در بخش بالادست لوله مویی قرار می گیرد. هنگام عبور از مسیر باریک لوله مویی، مقاومت اصطکاکی و افت فشار ایجاد می شود. سپس مبرد با شرایط فشار پایین تر وارد اواپراتور می شود و فرآیند تبخیر و جذب گرما در اواپراتور ادامه پیدا می کند.
چرا قطر لوله مویی بسیار کم است؟
قطر داخلی کم باعث افزایش مقاومت مسیر و ایجاد افت فشار مورد نیاز در طراحی سیستم می شود. تغییر بسیار کوچک در قطر داخلی می تواند روی دبی مبرد تاثیر قابل توجهی بگذارد؛ به همین دلیل قطر لوله مویی باید با دقت انتخاب شود.
انواع لوله مویی چیست؟
لوله های مویی را می توان بر اساس قطر داخلی، طول، نوع مبرد، کاربرد دستگاه و شرایط طراحی دسته بندی کرد. بنابراین یک لوله مویی با قطر یا طول مشخص لزوما برای تمام دستگاه هایی که کمپرسور مشابه دارند مناسب نیست.
تفاوت قطر لوله مویی
قطر داخلی بیشتر معمولا مقاومت کمتری در برابر عبور مبرد ایجاد می کند، در حالی که کاهش قطر داخلی می تواند مقاومت مسیر را افزایش دهد. اما نتیجه نهایی فقط با نگاه کردن به قطر قابل پیش بینی نیست و باید شرایط کل مدار نیز در نظر گرفته شود.
تفاوت طول لوله مویی
طول نیز یکی از پارامترهای مهم است. برای یک قطر مشخص، افزایش طول می تواند مقاومت مسیر را افزایش دهد. در طراحی عملی، قطر و طول معمولا به صورت همزمان برای رسیدن به جریان مورد نظر انتخاب می شوند.
سایز لوله مویی یخچال چگونه تعیین می شود؟
برای انتخاب سایز مناسب باید مجموعه ای از پارامترهای سیستم بررسی شود. مهم ترین موارد عبارتند از:
- قطر داخلی لوله مویی
- طول لوله مویی
- نوع مبرد
- ظرفیت و مشخصات کمپرسور
- دمای هدف اواپراتور
- شرایط و نوع کندانسور
- فشار و دمای ورودی لوله مویی
- شرایط بار و دمای محیط
قدرت کمپرسور به تنهایی برای تعیین دقیق سایز لوله مویی کافی نیست. دو سیستم با کمپرسور مشابه ممکن است به دلیل تفاوت مبرد، دمای کاری، کندانسور، اواپراتور و شرایط طراحی، به لوله مویی متفاوتی نیاز داشته باشند.
جدول لوله مویی یخچال، فریزر و دستگاه های ویترینی
جداول زیر داده های مرجع مربوط به طول و قطر لوله مویی در ترکیب های مختلف دستگاه، مبرد، دمای اواپراتور، نوع کندانسور و قدرت کمپرسور هستند. اعداد جدول باید متناسب با طراحی واقعی سیستم تفسیر شوند.
جدول ۱ – لوله مویی دستگاه ویترینی
| نوع دستگاه | نوع کندانسور | دمای اواپراتور | نوع گاز | طول (متر) | قطر (اینچ) | قدرت کمپرسور |
|---|---|---|---|---|---|---|
| ویترینی | فن دار | ۴ | A ۴۱۰ | ۱٫۷۱ | ۰٫۰۷۰ | ۲ |
جدول ۲ – لوله مویی دستگاه ویترینی
| نوع دستگاه | نوع کندانسور | دمای اواپراتور | نوع گاز | طول (متر) | قطر (اینچ) | قدرت |
|---|---|---|---|---|---|---|
| ویترینی | فن دار | ۲ | R12 | ۶ | ۰٫۰۸۰ | ۱٫۵ |
| ویترینی | فن دار | ۲ | R12 | ۲ عدد ۳ | ۰٫۰۸۰ | ۱٫۵ |
| ویترینی | فن دار | ۲ | R12 | ۶ | ۰٫۰۸۵ | ۲ |
| ویترینی | فن دار | ۲ | R12 | ۲ عدد ۳ | ۰٫۰۸۵ | ۲ |
| ویترینی | فن دار | ۲ | R12 | ۱۲ | ۰٫۰۸۰ | ۳ |
| ویترینی | فن دار | ۲ | R12 | ۴ عدد ۳ | ۰٫۰۸۰ | ۳ |
| ویترینی | فن دار | -۱۵ | A ۴۱۰ | ۲٫۰۶ | ۰٫۰۲۶ | ۲۰/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A ۴۱۰ | ۱٫۹۸ | ۰٫۰۲۶ | ۶/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A ۴۱۰ | ۱٫۰۴ | ۰٫۰۳۱ | ۵/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A ۴۱۰ | ۲٫۵۶ | ۰٫۰۴۲ | ۴/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A ۴۱۰ | ۱٫۵۷ | ۰٫۰۴۲ | ۳/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A ۴۱۰ | ۱٫۰۷ | ۰٫۰۴۹ | ۲/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A ۴۱۰ | ۰٫۸۶ | ۰٫۰۴۹ | ۴/۳ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A ۴۱۰ | ۲٫۳۹ | ۰٫۰۶۴ | ۱ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A ۴۱۰ | ۱٫۸۸ | ۰٫۰۶۴ | ۱ ۱/۲ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A ۴۱۰ | ۱٫۱۴ | ۰٫۰۶۴ | ۲ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A ۴۱۰ | ۴٫۶ | ۰٫۰۳۱ | ۶/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A ۴۱۰ | ۴٫۴۴ | ۰٫۰۳۱ | ۵/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A ۴۱۰ | ۲٫۰۸ | ۰٫۰۳۶ | ۴/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A ۴۱۰ | ۱٫۲۸ | ۰٫۰۳۶ | ۳/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A ۴۱۰ | ۳٫۵۱ | ۰٫۰۵۰ | ۴/۳ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A ۴۱۰ | ۳٫۵۸ | ۰٫۰۷۰ | ۱ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A ۴۱۰ | ۲٫۸۱ | ۰٫۰۷۰ | ۱ ۱/۲ |
جدول ۳ – لوله مویی ویترینی بر اساس مبرد و شرایط کاری
| نوع دستگاه | نوع کندانسور | دمای اواپراتور | نوع گاز | طول | قطر | قدرت |
|---|---|---|---|---|---|---|
| ویترینی | فن دار | ۴ | R12 | ۲٫۲۵ | ۰٫۰۵۵ | ۱ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | R12 | ۲ عدد ۳ | ۰٫۰۸۰ | ۱ ۱/۲ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | R12 | ۲ عدد ۳ | ۰٫۰۸۵ | ۲ |
| ویترینی | فن دار | ۲ | R12 | ۱٫۹۴ | ۰٫۰۳۱ | ۸/۱ |
| ویترینی | ایستاده | ۲ | R12 | ۲٫۲۰ | ۰٫۰۳۱ | ۸/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۲ | R12 | ۲٫۲۰ | ۰٫۰۳۱ | ۶/۱ |
| ویترینی | ایستاده | ۲ | R12 | ۲٫۸۰ | ۰٫۰۳۱ | ۶/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۲ | R12 | ۲٫۴۰ | ۰٫۰۳۶ | ۶/۱ |
| ویترینی | ایستاده | ۲ | R12 | ۳٫۰۲ | ۰٫۰۳۶ | ۶/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۲ | R12 | ۱٫۲۲ | ۰٫۰۳۶ | ۵/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۲ | R12 | ۲٫۲۵ | ۰٫۰۴۴ | ۵/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۲ | R12 | ۲٫۲۵ | ۰٫۰۴۴ | ۴/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۲ | R12 | ۳٫۳۰ | ۰٫۰۵۰ | ۳/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۲ | R12 | ۲٫۲۵ | ۰٫۰۵۵ | ۲/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۲ | R12 | ۳ | ۰٫۰۸۰ | ۴/۳ |
| ویترینی | فن دار | ۲ | R12 | ۴٫۵ | ۰٫۰۵۵ | ۱ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۱٫۵۲ | ۰٫۰۴۲ | ۳/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۲٫۳۳ | ۰٫۰۵۰ | ۲/۱ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۱٫۱۹ | ۰٫۰۵۵ | ۴/۳ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۳٫۵۸ | ۰٫۰۷۰ | ۱ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۲٫۷۰ | ۰٫۰۷۰ | ۱ ۱/۲ |
| ویترینی | فن دار | ۴ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۱٫۳۰ | ۰٫۰۷۰ | ۲ |
| ویترینی | فن دار | ۲ | R12 | ۲ عدد ۲٫۲۵ | ۰٫۰۵۵ | ۱ |
جدول ۴ – لوله مویی یخچال فریزر
| نوع دستگاه | کندانسور | دمای اواپراتور | گاز | طول | قطر | قدرت |
|---|---|---|---|---|---|---|
| یخچال فریزر | فن دار | -۳۰ | A ۴۱۰ | ۳٫۶۶ | ۰٫۰۷۰ | ۲ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | 134-a | ۱٫۴۹ | ۰٫۰۲۸ | ۸/۱ |
| یخچال فریزر | هوایی | -۱۵ | 134-a | ۲٫۰۸ | ۰٫۰۲۸ | ۸/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | 134-a | ۱٫۶۵ | ۰٫۰۳۱ | ۶/۱ |
| یخچال فریزر | هوایی | -۱۵ | 134-a | ۲٫۲۵ | ۰٫۰۳۱ | ۶/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | 134-a | ۱٫۳۲ | ۰٫۰۳۱ | ۵/۱ |
| یخچال فریزر | هوایی | -۱۵ | 134-a | ۱٫۹۲ | ۰٫۰۳۱ | ۵/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | 134-a | ۳٫۱۹ | ۰٫۰۴۰ | ۴/۱ |
| یخچال فریزر | هوایی | -۱۵ | 134-a | ۳٫۷۹ | ۰٫۰۴۰ | ۴/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | 134-a | ۴٫۲۹ | ۰٫۰۵۰ | ۳/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | R12 | ۳ | ۰٫۰۳۱ | ۸/۱ |
جدول ۵ – لوله مویی یخچال فریزر با R410A
| دستگاه | کندانسور | دما | گاز | طول | قطر | قدرت |
|---|---|---|---|---|---|---|
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | A ۴۱۰ | ۰٫۹۲ | ۰٫۰۴۹ | ۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | A ۴۱۰ | ۲٫۶۲ | ۰٫۰۶۴ | ۱ ۱/۲ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | A ۴۱۰ | ۱٫۷۵ | ۰٫۰۶۴ | ۲ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | A ۴۱۰ | ۸٫۱۹ | ۰٫۰۳۱ | ۸/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۳۰ | A ۴۱۰ | ۷ | ۰٫۰۳۱ | ۶/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۳۰ | A ۴۱۰ | ۴٫۵۷ | ۰٫۰۳۶ | ۵/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۳۰ | A ۴۱۰ | ۴٫۱۵ | ۰٫۰۳۶ | ۴/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۳۰ | A ۴۱۰ | ۱٫۹۳ | ۰٫۰۳۶ | ۳/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۳۰ | A ۴۱۰ | ۲٫۰۹ | ۰٫۰۵۰ | ۲/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۳۰ | A ۴۱۰ | ۲٫۸۸ | ۰٫۰۵۰ | ۴/۳ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۳۰ | A ۴۱۰ | ۲٫۴۴ | ۰٫۰۵۴ | ۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۳۰ | A ۴۱۰ | ۱٫۵ | ۰٫۰۵۴ | ۱ ۱/۲ |
جدول ۶ – لوله مویی یخچال فریزر با R12 و R410A
| دستگاه | کندانسور | دما | گاز | طول | قطر | قدرت |
|---|---|---|---|---|---|---|
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | R12 | ۳٫۷۲ | ۰٫۰۵۹ | ۴/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | R12 | ۳٫۶۰ | ۰٫۰۷۰ | ۴/۳ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | R12 | ۳٫۶۰ | ۰٫۰۸۰ | ۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | R12 | ۲ عدد ۴٫۲۰ | ۰٫۰۷۰ | ۱ ۱/۲ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | R12 | ۲ عدد ۳٫۶۰ | ۰٫۰۸۰ | ۲ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | A ۴۱۰ | ۳٫۶۶ | ۰٫۰۲۶ | ۸/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | A ۴۱۰ | ۲٫۵۴ | ۰٫۰۲۶ | ۶/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | A ۴۱۰ | ۱٫۵۲ | ۰٫۰۳۱ | ۵/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | A ۴۱۰ | ۱٫۰۲ | ۰٫۰۳۱ | ۴/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | A ۴۱۰ | ۰٫۷۶ | ۰٫۰۳۱ | ۳/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | A ۴۱۰ | ۲٫۱۳ | ۰٫۰۴۹ | ۲/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | A ۴۱۰ | ۱٫۱۲ | ۰٫۰۴۹ | ۴/۳ |
جدول ۷ – لوله مویی یخچال فریزر R12
| دستگاه | کندانسور | دما | گاز | طول | قطر | قدرت |
|---|---|---|---|---|---|---|
| یخچال فریزر | ایستاده | -۱۵ | R12 | ۳٫۶۰ | ۰٫۰۳۱ | ۸/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | R12 | ۳ | ۰٫۰۳۶ | ۶/۱ |
| یخچال فریزر | ایستاده | -۱۵ | R12 | ۳٫۶۰ | ۰٫۰۳۶ | ۶/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | R12 | ۲٫۴۰ | ۰٫۰۳۶ | ۵/۱ |
| یخچال فریزر | ایستاده | -۱۵ | R12 | ۳٫۶۰ | ۰٫۰۳۶ | ۵/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | R12 | ۲٫۴۰ | ۰٫۰۴۰ | ۴/۱ |
| یخچال فریزر | ایستاده | -۱۵ | R12 | ۳ | ۰٫۰۴۴ | ۴/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | R12 | ۳٫۹۰ | ۰٫۰۵۰ | ۳/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | R12 | ۲٫۱۳ | ۰٫۰۶۴ | ۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | R12 | ۲٫۱۸ | ۰٫۰۳۶ | ۵/۱ |
| یخچال فریزر | فن دار | -۱۵ | R12 | ۲٫۹۲ | ۰٫۰۳۱ | ۸/۱ |
جدول ۸ – لوله مویی فریزر با R410A و R600
| دستگاه | کندانسور | دما | گاز | طول | قطر | قدرت |
|---|---|---|---|---|---|---|
| فریزر | فن دار | -۲۵ | A۴۱۰ | ۲٫۴۴ | ۰٫۰۶۴ | ۲ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | A600 | ۳٫۴۸ | ۰٫۰۲۶ | ۱۲/۱ |
| فریزر | ایستاده | -۲۵ | A600 | ۳٫۸۴ | ۰٫۰۲۶ | ۱۲/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | A600 | ۳٫۴۸ | ۰٫۰۲۶ | ۱۰/۱ |
| فریزر | ایستاده | -۲۵ | A600 | ۳٫۱۳ | ۰٫۰۲۶ | ۱۰/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | A600 | ۳٫۱۳ | ۰٫۰۲۶ | ۸/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | A600 | ۳٫۳۸ | ۰٫۰۲۶ | ۸/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | A600 | ۳٫۷۵ | ۰٫۰۳۱ | ۶/۱ |
| فریزر | ایستاده | -۲۵ | A600 | ۴ | ۰٫۰۳۱ | ۶/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | A600 | ۲٫۵۵ | ۰٫۰۳۱ | ۵/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | A600 | ۳٫۰۵ | ۰٫۰۳۱ | ۵/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | A600 | ۳٫۱۵ | ۰٫۰۳۶ | ۴/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | A600 | ۳٫۹۰ | ۰٫۰۴۴ | ۳/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | A600 | ۳٫۴۵ | ۰٫۰۵۵ | ۲/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | A600 | ۲٫۳۸ | ۰٫۰۵۵ | ۴/۳ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | A600 | ۳٫۱۵ | ۰٫۰۶۴ | ۱ |
| فریزر | فن دار-ایستاده | -۲۵ | R12 | ۴٫۸۸ | ۰٫۰۲۶ | ۲۰/۱ |
| فریزر | فن دار-ایستاده | -۲۵ | R12 | ۱۰٫۹۳ | ۰٫۰۳۱ | ۲۰/۱ |
جدول ۹ – لوله مویی فریزر با R12 و R410A
| دستگاه | کندانسور | دما | گاز | طول | قطر | قدرت |
|---|---|---|---|---|---|---|
| فریزر | فن دار | -۳۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۲٫۷۸ | ۰٫۰۷۰ | ۲ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | R12 | ۴٫۳۶ | ۰٫۰۳۱ | ۸/۱ |
| فریزر | ایستاده | -۲۵ | R12 | ۴٫۷۶ | ۰٫۰۳۱ | ۸/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | R12 | ۶٫۰۹ | ۰٫۰۳۶ | ۶/۱ |
| فریزر | ایستاده | -۲۵ | R12 | ۶٫۷۰ | ۰٫۰۳۶ | ۶/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | R12 | ۲٫۷۴ | ۰٫۰۳۶ | ۵/۱ |
| فریزر | ایستاده | -۲۵ | R12 | ۳٫۰۵ | ۰٫۰۳۶ | ۵/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | R12 | ۳ | ۰٫۰۳۶ | ۴/۱ |
| فریزر | ایستاده | -۲۵ | R12 | ۲٫۳۹ | ۰٫۰۳۶ | ۴/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | R12 | ۳٫۳۲ | ۰٫۰۴۲ | ۳/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | R12 | ۳٫۳۰ | ۰٫۰۵۵ | ۲/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | R12 | ۳٫۱۰ | ۰٫۰۷۰ | ۴/۳ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | R12 | ۲ عدد ۲٫۲۵ | ۰٫۰۵۰ | ۱ ۱/۲ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | R12 | ۲ عدد ۳ | ۰٫۰۷۰ | ۲ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | R12 | ۳ عدد ۳ | ۰٫۰۷۰ | ۳ |
| فریزر | فن دار | -۳۵ | A۴۱۰ | ۳٫۱۲ | ۰٫۰۲۶ | ۶/۱ |
| فریزر | فن دار | -۳۵ | A۴۱۰ | ۲٫۲۹ | ۰٫۰۳۱ | ۵/۱ |
| فریزر | فن دار | -۳۵ | A۴۱۰ | ۱٫۸۵ | ۰٫۰۳۱ | ۴/۱ |
| فریزر | فن دار | -۳۵ | A۴۱۰ | ۰٫۹۶ | ۰٫۰۳۱ | ۳/۱ |
| فریزر | فن دار | -۳۵ | A۴۱۰ | ۰٫۹۴ | ۰٫۰۴۲ | ۲/۱ |
| فریزر | فن دار | -۳۵ | A۴۱۰ | ۲٫۶۴ | ۰٫۰۴۹ | ۴/۳ |
| فریزر | فن دار | -۳۵ | A۴۱۰ | ۱٫۵۷ | ۰٫۰۴۹ | ۱ |
| فریزر | فن دار | -۳۵ | A۴۱۰ | ۰٫۹۷ | ۰٫۰۴۹ | ۱ ۱/۲ |
جدول ۱۰ – لوله مویی فریزر با R134a، R22 و R404-502
| دستگاه | کندانسور | دما | گاز | طول | قطر | قدرت |
|---|---|---|---|---|---|---|
| فریزر | فن دار | -۲۵ | 134-a | ۲٫۷۵ | ۰٫۰۵۲ | ۲/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | 134-a | ۱٫۸۷ | ۰٫۰۵۲ | ۴/۳ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | 134-a | ۲٫۲۱ | ۰٫۰۶۴ | ۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | 134-a | ۲ عدد ۴٫۹۵ | ۰٫۰۶۴ | ۱ ۱/۲ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | 134-a | ۲ عدد ۲٫۲۱ | ۰٫۰۶۴ | ۲ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | 134-a | ۲ عدد ۳٫۳۲ | ۰٫۰۶۴ | ۳ |
| فریزر | فن دار | -۳۰ | R22 | ۱٫۶۵ | ۰٫۰۳۱ | ۵/۱ |
| فریزر | فن دار | -۳۰ | R22 | ۱٫۸ | ۰٫۰۳۱ | ۴/۱ |
| فریزر | فن دار | -۳۰ | R22 | ۳ | ۰٫۰۳۶ | ۳/۱ |
| فریزر | فن دار | -۳۰ | R22 | ۴٫۵۰ | ۰٫۰۴۴ | ۲/۱ |
| فریزر | فن دار | -۳۰ | R22 | ۳٫۳۰ | ۰٫۰۵۵ | ۴/۳ |
| فریزر | فن دار | -۳۰ | R22 | ۳ | ۰٫۰۶۴ | ۱ |
| فریزر | فن دار | -۳۰ | R22 | ۲٫۵۶ | ۰٫۰۶۴ | ۱ ۱/۲ |
| فریزر | فن دار | -۳۰ | R22 | ۱٫۶۸ | ۰٫۰۶۴ | ۲ |
| فریزر | فن دار | -۳۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۳٫۱ | ۰٫۰۴۰ | ۳/۱ |
| فریزر | فن دار | -۳۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۳٫۲۲ | ۰٫۰۵۲ | ۲/۱ |
| فریزر | فن دار | -۳۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۲ | ۰٫۰۵۲ | ۴/۳ |
| فریزر | فن دار | -۳۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۱٫۳۵ | ۰٫۰۵۲ | ۱ |
| فریزر | فن دار | -۳۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۲٫۸۲ | ۰٫۰۶۴ | ۱ ۱/۲ |
| فریزر | فن دار | -۳۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۱٫۸۵ | ۰٫۰۶۴ | ۲ |
| فریزر | ایستاده | -۲۵ | 134-a | ۴٫۲۰ | ۰٫۰۲۶ | ۱۲/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | R12 | ۳ | ۰٫۰۲۶ | ۸/۱ |
| فریزر | ایستاده | -۲۵ | R12 | ۳٫۶۰ | ۰٫۰۲۶ | ۱۲/۱ |
جدول ۱۱ – لوله مویی فریزر با R134a
| دستگاه | کندانسور | دما | گاز | طول | قطر | قدرت |
|---|---|---|---|---|---|---|
| فریزر | فن دار | -۲۵ | 134-a | ۳٫۳۰ | ۰٫۰۲۶ | ۸/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | 134-a | ۳٫۳۵ | ۰٫۰۳۱ | ۶/۱ |
| فریزر | هوایی | -۲۵ | 134-a | ۳٫۹۶ | ۰٫۰۳۱ | ۶/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | 134-a | ۲٫۶۴ | ۰٫۰۳۱ | ۵/۱ |
| فریزر | هوایی | -۲۵ | 134-a | ۳٫۳۰ | ۰٫۰۳۱ | ۵/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | 134-a | ۱٫۶۵ | ۰٫۰۳۱ | ۴/۱ |
| فریزر | هوایی | -۲۵ | 134-a | ۲٫۲۵ | ۰٫۰۳۱ | ۴/۱ |
| فریزر | فن دار | -۲۵ | 134-a | ۲٫۶۵ | ۰٫۰۴۰ | ۳/۱ |
جدول ۱۲ – لوله مویی یخچال با R12 و R404-502
| دستگاه | کندانسور | دما | گاز | طول | قطر | قدرت |
|---|---|---|---|---|---|---|
| یخچال | فن دار | -۲۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۲٫۹۷ | ۰٫۰۶۴ | ۱ |
| یخچال | فن دار | -۲۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۲ | ۰٫۰۶۴ | ۱ ۱/۲ |
| یخچال | فن دار | -۲۵ | ۵۰۲ | ۱٫۲۲ | ۰٫۰۶۴ | ۲ |
| یخچال | فن دار-ایستاده | -۱۵ | R12 | ۳٫۰۵ | ۰٫۰۲۶ | ۲۰/۱ |
| یخچال | فن دار-ایستاده | -۱۵ | R12 | ۶٫۸۳ | ۰٫۰۳۱ | ۲۰/۱ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | R12 | ۲٫۷۰ | ۰٫۰۵۵ | ۲/۱ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | R12 | ۳٫۶۰ | ۰٫۰۷۰ | ۴/۳ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | R12 | ۱٫۵۲ | ۰٫۰۶۴ | ۱ ۱/۲ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | R12 | ۱٫۰۲ | ۰٫۰۶۴ | ۲ |
| یخچال | فن دار | -۲۰ | R12 | ۴٫۸۸ | ۰٫۰۲۶ | ۲۰/۱ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۳٫۰۵ | ۰٫۰۴۲ | ۳/۱ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۱٫۳۶ | ۰٫۰۵۰ | ۲/۱ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۱٫۵۴ | ۰٫۰۵۵ | ۴/۳ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۴٫۳۵ | ۰٫۰۷۰ | ۱ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۲ | ۰٫۰۶۴ | ۱ ۱/۲ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۱٫۳۲ | ۰٫۰۶۴ | ۲ |
جدول ۱۳ – لوله مویی یخچال با R134a، R22 و R404-502
| دستگاه | کندانسور | دما | گاز | طول | قطر | قدرت |
|---|---|---|---|---|---|---|
| یخچال | فن دار | -۱۵ | 134-a | ۳٫۹۲ | ۰٫۰۵۲ | ۲/۱ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | 134-a | ۲٫۷۰ | ۰٫۰۶۴ | ۴/۳ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | 134-a | ۲٫۳۴ | ۰٫۰۶۴ | ۱ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | 134-a | ۱٫۶۸ | ۰٫۰۶۴ | ۱ ۱/۲ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | 134-a | ۱٫۱۸ | ۰٫۰۶۴ | ۲ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | R22 | ۳ | ۰٫۰۴۴ | ۴/۱ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | R22 | ۴٫۵ | ۰٫۰۴۴ | ۳/۱ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | R22 | ۲٫۷ | ۰٫۰۴۴ | ۲/۱ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | R22 | ۲٫۷ | ۰٫۰۵۵ | ۴/۳ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | R22 | ۳٫۶ | ۰٫۰۷۰ | ۱ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | R22 | ۲ عدد ۲٫۲۵ | ۰٫۰۵۵ | ۱ ۱/۲ |
| یخچال | فن دار | -۱۵ | R22 | ۲ عدد ۳ | ۰٫۰۷۰ | ۲ |
| یخچال | فن دار | -۲۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۲٫۴۱ | ۰٫۰۴۰ | ۲/۱ |
| یخچال | فن دار | -۲۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۱٫۶ | ۰٫۰۵۲ | ۳/۱ |
| یخچال | فن دار | -۲۵ | A۴۰۴-۵۰۲ | ۳٫۰۷ | ۰٫۰۶۴ | ۴/۳ |
مقادیر بالا دقیقا بر اساس داده های جدول منبع وارد شده اند. مواردی مانند «۸/۱»، «۶/۱»، «۴/۱»، «۲۰/۱»، «A600» و سایر عبارات بدون تغییر محتوایی حفظ شده اند و نباید بدون بررسی منبع اصلی به شکل دیگری تفسیر شوند.
جدول لوله مویی R600
در جداول بالا چندین مورد با عنوان A600 ثبت شده است. در سیستم های خانگی، هنگام کار با مبردهای قابل اشتعال مانند R600a باید حتما نوع دقیق مبرد از روی پلاک دستگاه و مشخصات سازنده بررسی شود و صرفا بر اساس نام عمومی یا یک جدول عمومی تصمیم گیری نشود.
طول و قطر لوله مویی برای یک مبرد مشخص نیز می تواند با تغییر دمای کاری، ظرفیت، طراحی اواپراتور و کندانسور و شرایط مدار تغییر کند. بنابراین جدول مربوط به R600 را باید داده مرجع دانست، نه نسخه عمومی برای تمام یخچال ها.
محاسبه لوله مویی یخچال چگونه انجام می شود؟
محاسبه لوله مویی در یک سیستم واقعی یک مسئله چند پارامتری است. قطر داخلی و طول، دبی مورد نیاز، فشار ورودی، شرایط مبرد و وضعیت ورودی لوله مویی روی جریان تاثیر دارند. به همین دلیل نمی توان یک رابطه ساده مانند «هر کمپرسور X اسب بخار = فلان قطر و طول» را برای همه دستگاه ها معتبر دانست.
پارامترهای موثر در محاسبه
| پارامتر | اثر کلی |
|---|---|
| قطر داخلی | روی مقاومت و ظرفیت عبور مبرد تاثیر مستقیم دارد. |
| طول | با افزایش طول، مقاومت مسیر افزایش پیدا می کند. |
| نوع مبرد | خواص ترمودینامیکی و جریان مبرد را تغییر می دهد. |
| فشار ورودی | شرایط جریان در ابتدای لوله مویی را تعیین می کند. |
| دمای اواپراتور | شرایط کاری سمت پایین فشار را مشخص می کند. |
| کندانسور | بر شرایط مبرد در ورودی لوله مویی تاثیر دارد. |
چرا اسب بخار کمپرسور به تنهایی کافی نیست؟
قدرت کمپرسور تنها یکی از مشخصات سیستم است. اگر دمای اواپراتور، نوع مبرد، شرایط کندانسور یا ظرفیت واقعی سیستم تغییر کند، ممکن است لوله مویی مناسب نیز تغییر کند. به همین دلیل استفاده از جدول برای انتخاب اولیه مفید است، اما در تعمیر واقعی باید مشخصات دستگاه و شرایط مدار نیز بررسی شود.
چگونه لوله مویی مناسب یخچال را انتخاب کنیم؟
- نوع و مدل دقیق دستگاه را مشخص کنید.
- نوع مبرد را از روی پلاک یا مشخصات فنی دستگاه بررسی کنید.
- ظرفیت و مشخصات کمپرسور را بررسی کنید.
- دمای کاری و شرایط اواپراتور را در نظر بگیرید.
- نوع کندانسور و شرایط دفع حرارت را بررسی کنید.
- قطر داخلی و طول لوله مویی قبلی را در صورت معتبر بودن مشخصات ثبت کنید.
- در صورت طراحی یا تغییر مدار، انتخاب نهایی را با تست عملکرد سیستم کنترل کنید.
اگر لوله مویی دستگاه اصلی مشخص و سالم است، جایگزینی با همان مشخصات معمولا منطقی تر از انتخاب یک سایز صرفا بر اساس اسب کمپرسور است؛ البته در صورتی که خود سیستم نیز مشخصات اصلی خود را حفظ کرده باشد.
علائم گرفتگی لوله مویی یخچال چیست؟
گرفتگی یا محدود شدن بیش از حد مسیر لوله مویی می تواند باعث اختلال در جریان مبرد و کاهش ظرفیت سرمایش شود. با این حال، کاهش سرمایش به تنهایی اثبات کننده گرفتگی لوله مویی نیست و مشکلاتی مانند کمبود مبرد، گرفتگی فیلتر درایر، ضعف کمپرسور، مشکل کندانسور یا ایراد اواپراتور نیز می توانند علائم مشابه ایجاد کنند.
- کاهش محسوس سرمایش
- تغییر غیرعادی الگوی دمای اواپراتور
- اختلال در جریان مبرد
- تغییر شرایط فشار و دمای مدار
- احتمال مشاهده نشانه های محدودیت در بخش ورودی لوله مویی
برای تشخیص گرفتگی، نباید فقط به یک علامت تکیه کرد. بررسی فیلتر درایر، شارژ مبرد، عملکرد کمپرسور و شرایط کندانسور و اواپراتور نیز ضروری است.
تنظیم و تعویض لوله مویی یخچال
لوله مویی مانند یک شیر انبساط قابل تنظیم نیست که بتوان آن را به صورت معمول با چرخاندن یا تغییر مکانیزم تنظیم کرد. اگر محدودیت جریان یا مشخصات لوله مویی مناسب نباشد، راهکار فنی می تواند انتخاب لوله با قطر یا طول مناسب و سپس ارزیابی عملکرد کل سیستم باشد.
در هنگام تعویض نیز تمیزی مدار اهمیت زیادی دارد، زیرا لوله مویی مسیر بسیار باریکی دارد و وجود آلودگی یا رطوبت می تواند باعث محدودیت جریان شود. به همین دلیل فیلتر درایر و فرآیند تخلیه و شارژ صحیح سیستم نیز باید متناسب با تعمیر انجام شود.
فشار پشت لوله مویی چیست؟
فشار دو طرف لوله مویی یکی از پارامترهای مهم در بررسی عملکرد مدار تبرید است، اما مقدار فشار مناسب را نمی توان بدون در نظر گرفتن نوع مبرد، دمای کاری، وضعیت سیستم و شرایط اندازه گیری به صورت یک عدد ثابت برای تمام دستگاه ها بیان کرد.
برای جلوگیری از تداخل موضوعی، جزئیات فشار، مقادیر مرجع و روش بررسی فشار در مقاله تخصصی جداگانه بررسی شده است:
فشار پشت لوله مویی
سوالات متداول درباره لوله مویی
لوله مویی چیست؟
لوله مویی یا کاپیلاری تیوب یک لوله بسیار باریک و دارای مسیر ثابت است که برای محدود کردن و اندازه گیری جریان مبرد و ایجاد افت فشار در مدار تبرید استفاده می شود.
وظیفه لوله مویی در یخچال چیست؟
وظیفه اصلی آن ایجاد محدودیت در مسیر مبرد و کمک به تغذیه اواپراتور با شرایط مناسب برای طراحی سیستم است.
آیا سایز لوله مویی فقط بر اساس اسب کمپرسور انتخاب می شود؟
خیر. قدرت کمپرسور تنها یکی از عوامل است و نوع مبرد، قطر و طول لوله، دمای اواپراتور، شرایط کندانسور و سایر مشخصات سیستم نیز اهمیت دارند.
آیا طول لوله مویی مهم است؟
بله. طول یکی از عوامل موثر بر مقاومت مسیر و جریان مبرد است و باید همراه با قطر داخلی و سایر شرایط سیستم بررسی شود.
آیا هر لوله مویی برای هر یخچالی مناسب است؟
خیر. انتخاب لوله مویی به طراحی مدار، مبرد، ظرفیت و شرایط کاری دستگاه بستگی دارد.
آیا گرفتگی لوله مویی باعث کم شدن سرمایش می شود؟
محدود شدن یا گرفتگی لوله مویی می تواند جریان مبرد را کاهش دهد و باعث افت سرمایش شود، اما همین علامت به تنهایی برای تشخیص گرفتگی کافی نیست.
آیا جدول لوله مویی یک فرمول قطعی انتخاب است؟
خیر. جداول برای مقایسه و انتخاب اولیه مفید هستند، اما انتخاب نهایی باید با مشخصات واقعی سیستم و در صورت نیاز با ارزیابی عملکرد انجام شود.
کاپیلاری تیوب همان لوله مویی است؟
بله. Capillary Tube، کاپیلاری تیوب، لوله کاپیلاری، لوله مویین و لوله مویی در این کاربرد به یک نوع قطعه اشاره دارند.
جمع بندی
لوله مویی یکی از مهم ترین قطعات ثابت در بسیاری از مدارهای تبرید کوچک است و با ایجاد محدودیت در مسیر مبرد، افت فشار و دبی عبوری را تحت تاثیر قرار می دهد. قطر، طول، نوع مبرد، دمای اواپراتور، شرایط کندانسور و مشخصات کمپرسور همگی در انتخاب آن نقش دارند.
اگر هدف شما پیدا کردن سایز مناسب لوله مویی یک یخچال یا فریزر است، بهتر است ابتدا مشخصات واقعی دستگاه را با جدول های بالا تطبیق دهید و سپس عملکرد کل مدار را بررسی کنید. استفاده از یک عدد جدول بدون توجه به شرایط سیستم می تواند باعث انتخاب نادرست شود.
نیاز به بررسی تخصصی مدار تبرید دارید؟
در صورت وجود مشکل در سرمایش یخچال، قبل از تعویض لوله مویی باید وضعیت مبرد، فیلتر درایر، کمپرسور، کندانسور و اواپراتور نیز بررسی شود.
دیدگاه خود را بنویسید